Het Servisch Museum is een klein museum in de Moustoxydistraat in de stad Corfu dat een van de vreemdste hoofdstukken van de Eerste Wereldoorlog vertelt. Begin 1916 werden zo’n 150.000 uitgeputte Servische soldaten samen met hun regering naar Corfu gebracht, na een terugtocht over de bergen van Albanië, en ruim twee jaar lang was het eiland in feite de hoofdstad van Servië in ballingschap. Het museum bewaart hun foto’s, uniformen, vlaggen en zelfs de chirurgische instrumenten van hun artsen.
Het Servisch Museum in het kort
- Waar: Moustoxydistraat, de brede steeg die de bewoners Plati Kantouni noemen, in de oude stad, een paar minuten lopen van de Spianada en de Liston.
- Gebouw: een neoclassicistisch huis van drie verdiepingen dat de gemeente Corfu voor 99 jaar aan het Servische volk heeft geschonken; in het Servisch heet het Srpska kuća, het Servische Huis.
- Wat het nu is: een museum van ongeveer 120 vierkante meter met bijna 400 objecten over het Servische leger en de Servische regering op Corfu van 1916 tot 1918.
- Benodigde tijd: 30–45 minuten.
Van de terugtocht door Albanië tot de Verklaring van Corfu
In oktober 1915 vielen Oostenrijk-Hongarije en Duitsland, al snel gevolgd door Bulgarije, Servië aan. Het Servische leger, de oude koning en de regering trokken zich midden in de winter terug over de bergen van Montenegro en Albanië naar de Adriatische Zee, en honger, kou, ziekte en aanvallen kostten onderweg enorm veel soldaten en burgers het leven. Tussen 18 januari en 21 februari 1916 brachten geallieerde schepen de overlevenden, zo’n 150.000 mensen, naar Corfu. Velen waren te zwak om te herstellen: op het eilandje Vido tegenover de haven, waar de zieksten naartoe gingen, stierven in de eerste weken ongeveer 100 mannen per dag.
De Servische regering onder premier Nikola Pašić vestigde zich in de stad Corfu, en het Servische parlement vergaderde in het oude Gemeentetheater. Een Servische drukkerij maakte de officiële krant Srpske novine en zelfs bankbiljetten. Op 20 juli 1917 ondertekenden de Servische regering en het Joegoslavisch Comité de Verklaring van Corfu: Serviërs, Kroaten en Slovenen zouden na de oorlog in één staat leven. Het Koninkrijk der Serviërs, Kroaten en Slovenen werd in december 1918 uitgeroepen. Het herstelde Servische leger was toen al naar het front bij Thessaloniki vertrokken, waar het in september 1918 hielp de vijandelijke linies te doorbreken.
Waar je op moet letten
- Foto’s: het grootste deel van de collectie, met de kampen, veldhospitalen, parades en het dagelijks leven van de Servische soldaten op Corfu.
- Uniformen, geweren en munitie van Servische soldaten en officieren, vaak getekend door de terugtocht.
- Regimentsvlaggen, en de gewaden en liturgische voorwerpen van de orthodoxe legerpriesters.
- Chirurgische instrumenten die Servische artsen in 1916 op Vido gebruikten, een herinnering aan hoeveel mannen te ziek aankwamen om gered te worden.
- Medailles en onderscheidingen van het Koninkrijk Servië.
Het Blauwe Graf
Vido is klein en rotsachtig, en er was geen plaats om iedereen die er stierf te begraven. Velen werden met bootjes naar zee gebracht en daar te water gelaten; naar schatting liggen er meer dan 5.000 Servische soldaten in de wateren rond het eilandje. De Servische dichter Milutin Bojić, die de terugtocht zelf had meegemaakt, schreef over hen het gedicht ‘Plava grobnica’ (‘Het Blauwe Graf’), en die naam bleef hangen. In de jaren 1930 werd op Vido een Servisch mausoleum gebouwd voor de stoffelijke resten van de soldaten die op het eiland begraven lagen.
Tips voor je bezoek
- Controleer vooraf de openingsdagen: het museum is klein en niet elke dag van de week open.
- Neem de tijd voor de bijschriften. Het verhaal wordt vooral via foto’s verteld, dus het bezoek is kort maar intens.
- In de zomer varen kleine bootjes van de oude haven naar Vido, waar je het Servische mausoleum en de zee van het Blauwe Graf ziet. Dat maakt het museumbezoek veel tastbaarder.
In de buurt
- Spianada: het enorme open plein van Corfu, met een cricketveld, de Maitland-rotonde en uitzicht op het Oude Fort.
- Liston: de rij arcaden met cafés langs de Spianada, gebouwd in de Franse tijd naar het voorbeeld van de Rue de Rivoli in Parijs.
- Kerk van de heilige Spyridon: de kerk van de beschermheilige van het eiland, met de hoogste klokkentoren van de stad en de relieken van de heilige.
- Stadhuis van Corfu: het Venetiaanse gebouw aan het Stadhuisplein, eerst een loggia voor de adel en later het eerste theater van het eiland.
Ontdek Corfu met World City Trail
Onze schattenjacht in Corfu maakt van de oude stad een spel op je telefoon. De route verbindt 10 stops en duurt ongeveer 2 uur, met zo’n 26 minuten lopen. Je komt onder meer langs de Spianada en de arcaden van de Liston, een paar minuten van het Servisch Museum. Je kunt spelen in het Nederlands, Engels, Duits, Frans, Italiaans of Grieks.
Heb je liever een ander format, dan is er op Corfu ook een zelfgeleide wandeltour en een outdoor escape game.
Speel de schattenjacht in Corfu →
Doe de zelfgeleide wandeltour door Corfu →
Speel de outdoor escape game in Corfu →
Feiten gecontroleerd in oktober 2026.