Ten przewodnik obejmuje sześć miejsc w Bazylei, które zmieścisz w jednym dniu: czerwony ratusz na Marktplatz, bramę Spalentor, most Mittlere Brücke, sam Ren, Kunstmuseum i, na skraju centrum, zoo w Bazylei. Razem pokazują średniowieczne miasto kupców, rzekę, która uczyniła je bogatym, oraz kolekcję sztuki i zwierzęta, dla których turyści wracają tu do dziś.
Ratusz w Bazylei (Rathaus)
Ratusza w Bazylei nie da się przeoczyć: jego fasada z piaskowca ma głęboki czerwony kolor, a w miejscowym dialekcie nazywa się go Roothus, co brzmi też jak „czerwony dom”. Zbudowano go w latach 1504–1514 dla upamiętnienia przystąpienia Bazylei do Konfederacji Szwajcarskiej w 1501 roku, a na blankach umieszczono herby kantonów. Wcześniejszy budynek sądu miejskiego zniszczyło wielkie trzęsienie ziemi w 1356 roku.
Budynek rozrastał się przez cztery stulecia. Hans Holbein Młodszy ozdobił malowidłami salę Wielkiej Rady w latach 20. XVI wieku; te malowidła zaginęły, ale fragmenty i rysunki przechowuje Kunstmuseum. Hans Bock Starszy pomalował fasadę i dziedziniec na początku XVII wieku, a wieżę po prawej i lewe skrzydło dobudowano w latach 1898–1904. Do dziś obraduje tu parlament i rząd kantonu Bazylea-Miasto. Ratusz jest jednym z przystanków naszej gry miejskiej.
- Bogato zdobiony zegar na głównej fasadzie, wykonany w 1511 roku przez zegarmistrza znanego jako mistrz Wilhelm.
- Na dziedzińcu posąg Lucjusza Munacjusza Plankusa, rzymskiego założyciela pobliskiej Augusta Raurica, wyrzeźbiony przez Hansa Michela w 1580 roku, oraz Sąd Ostateczny namalowany przez Hansa Bocka nad schodami.
- Malowidło na wieży z 1901 roku, przedstawiające Hansa Bära, bazylejskiego chorążego poległego w bitwie pod Marignano w 1515 roku.
Spalentor
Spalentor to najokazalsza z dawnych bram Bazylei. Po raz pierwszy wspomniano ją w 1387 roku, a ukończono około 1400 roku jako część zewnętrznego pierścienia murów, które miasto zbudowało po trzęsieniu ziemi z 1356 roku. W drugiej połowie XIX wieku Bazylea rozebrała większość murów, wież i bram, bo blokowały rozwój miasta, ale przetrwały trzy bramy: Spalentor, St. Johanns-Tor i St. Alban-Tor. Spalentor odrestaurowano w 1933 roku i jest chroniony jako zabytek. To jeden z przystanków naszej gry miejskiej.
- Stromy dach kwadratowej wieży, pokryty jaskrawo kolorowymi, glazurowanymi dachówkami.
- Nad łukiem dwa lwy trzymające herb Bazylei, a wyżej naturalnej wielkości Madonna z Dzieciątkiem na sierpie księżyca, między dwoma prorokami. To kopie; oryginały są w Muzeum Historycznym.
- Brona przed ciężką drewnianą bramą, którą można było opuścić, by zamknąć drogę.
Mittlere Brücke
„Środkowy Most” stoi w miejscu pierwszego mostu na Renie w Bazylei, zbudowanego w pierwszej połowie XIII wieku; pierwszy pewny dowód, że był gotowy, pochodzi z 1244 roku. Był wtedy ostatnią stałą przeprawą przez rzekę aż do morza i pozostał jedynym mostem w Bazylei do otwarcia mostu Wettstein w 1879 roku. Kamienny most, po którym idziesz dziś, zbudowano w latach 1903–1905 z granitu z masywu Gotthardu według projektu Emila Faescha i Friedricha von Thierscha, a otwarto go 11 listopada 1905 roku.
Na środkowym filarze stoi Käppelijoch, mała kaplica. To kopia kaplicy wzniesionej na starym moście w 1392 roku, w którym połączono Wielką i Małą Bazyleę. Miejsce to miało ponurą rolę: stąd wrzucano do rzeki skazańców ze związanymi rękami i nogami, a tych, których wyłowiono żywych niżej, ułaskawiano i wypędzano. W 1634 roku topienie zastąpiono ścięciem. Most jest jednym z przystanków naszej gry miejskiej.
- Lällekönig, głowa w koronie, która pokazuje język i przewraca oczami w stronę Małej Bazylei, na budynku przy końcu mostu od strony Wielkiej Bazylei. To kopia; miedziany oryginał z około 1640 roku wisiał na dawnej Bramie Reńskiej i jest dziś w Muzeum Historycznym.
- Widok w górę rzeki na czerwone wieże katedry nad brzegiem i w dół rzeki na nabrzeże Małej Bazylei.
Ren
Ren zatacza w Bazylei szeroki łuk i dzieli miasto na dwie części: Wielką Bazyleę, stare miasto na wzgórzu na lewym brzegu, i Małą Bazyleę na prawym brzegu, z długą promenadą nad wodą. Rzeka jest jednym z przystanków naszej gry miejskiej i to tu Bazylea spędza lato.
Między mostami cztery małe drewniane promy, Ueli, Wilde Maa, Leu i Vogel Gryff, nazwane od postaci z tradycji Małej Bazylei, przepływają rzekę bez silnika: trzyma je lina, a nurt pcha od brzegu do brzegu. Promy kursują tu od ponad 150 lat. Latem wiele osób pływa w Renie, daje się nieść nurtowi, a ubrania chowa do Wickelfischa, kolorowego wodoszczelnego worka w kształcie ryby. Nurt jest silny, więc pływaj tylko wtedy, gdy czujesz się pewnie na otwartej wodzie.
Kunstmuseum Basel
W 1661 roku miasto Bazylea kupiło Gabinet Amerbachów, kolekcję rodziny uczonych, i dziesięć lat później udostępniło ją publiczności. Kunstmuseum uważa ją za najstarszą publiczną kolekcję sztuki na świecie. Główny budynek przy St. Alban-Graben, autorstwa Rudolfa Christa i Paula Bonatza, ukończono w 1936 roku, a w 2016 roku po drugiej stronie ulicy otwarto nowy budynek bazylejskich architektów Christ & Gantenbein. Muzeum jest jednym z przystanków naszej gry miejskiej.
Kolekcja jest szczególnie bogata w dzieła Hansa Holbeina Młodszego, który pracował w Bazylei. W 1967 roku mieszkańcy Bazylei zagłosowali w referendum za kupnem dwóch obrazów Pabla Picassa; poruszony tym głosowaniem Picasso podarował muzeum cztery kolejne dzieła.
- Chrystus martwy w grobie Holbeina, długi, wąski obraz, który pokazuje ciało Chrystusa jak prawdziwe zwłoki.
- Brązowi Mieszczanie z Calais Rodina na dziedzińcu głównego budynku oraz Wyspa umarłych Arnolda Böcklina, pierwsza z jego pięciu wersji.
Zoo w Bazylei
Zoo w Bazylei, dla mieszkańców po prostu Zolli, otwarto 3 lipca 1874 roku i jest to najstarsze zoo w Szwajcarii. Leży tuż za centrum, wzdłuż doliny potoku Birsig. Słynie z hodowli rzadkich zwierząt: w 1956 roku urodził się tu pierwszy w historii nosorożec indyjski urodzony w zoo, od 1957 roku rodzą się tu okapi, a według zoo wszystkie osły somalijskie w ogrodach zoologicznych na świecie pochodzą z jego stada. Zoo nie leży na trasie naszej gry miejskiej.
- Etoscha, część afrykańska nazwana od Parku Narodowego Etosha w Namibii, otwarta w 2001 roku.
- Vivarium, czyli akwarium zoo, i pawilon antylop z 1910 roku, najstarszy budynek w zoo.
Jak zobaczyć je podczas jednego spaceru
Zacznij przy Spalentor i zejdź uliczkami starego miasta na Marktplatz do ratusza. Stamtąd blisko jest do Mittlere Brücke: poszukaj Lällekönig, przejdź na stronę Małej Bazylei i idź promenadą w górę rzeki. Wróć jednym z promów na stronę Wielkiej Bazylei, pod katedrą, i idź dalej do Kunstmuseum przy St. Alban-Graben. Zoo leży po drugiej stronie centrum, blisko dworca głównego, więc najlepiej przeznaczyć na nie osobny poranek lub popołudnie.
Odkryj Bazyleę z World City Trail
Nasza gra miejska w Bazylei zamienia stare miasto w grę na telefonie. Trasa łączy 10 przystanków, od pomnika Strasburskiego do Renu, a ratusz, Spalentor, Mittlere Brücke, Kunstmuseum i Ren są przystankami, podobnie jak Offene Kirche Elisabethen, katedra w Bazylei, Muzeum Historii Naturalnej i kościół św. Piotra. Na każdym przystanku rozwiązujesz zagadkę i poznajesz historię, we własnym tempie.
W Bazylei jest też samodzielny spacer po mieście i plenerowa gra escape, jeśli wolisz inny format.
Zagraj w grę miejską w Bazylei →
Wybierz się na samodzielny spacer po Bazylei →
Zagraj w plenerową grę escape w Bazylei →
Fakty sprawdzone w październiku 2026.