Αυτός ο οδηγός ακολουθεί μια ευθεία γραμμή μέσα από το κέντρο του Βελιγραδίου, από τα μαγαζιά της οδού Knez Mihailova ως τον βράχο πάνω από τα ποτάμια. Στον δρόμο περνάτε από την παλιά έδρα της ανώτατης εκπαίδευσης στην πλατεία Studentski trg, από το σημείο όπου οι Οθωμανοί παρέδωσαν τα κλειδιά της πόλης το 1867 και από τον Νικητή, τη χάλκινη μορφή που έγινε η πιο γνωστή εικόνα του Βελιγραδίου. Μαζί διηγούνται πώς μια συνοριακή πόλη-φρούριο έγινε σύγχρονη ευρωπαϊκή πρωτεύουσα τον 19ο και τις αρχές του 20ού αιώνα.
Οδός Knez Mihailova
Η Knez Mihailova είναι ο κεντρικός πεζόδρομος του Βελιγραδίου. Ξεκινά από την περιοχή της Terazije, κοντά στην πλατεία της Δημοκρατίας, και φτάνει ως την άκρη του πάρκου Καλεμεγκντάν και του φρουρίου. Ακολουθεί μια πολύ παλιά χάραξη: η ρωμαϊκή πόλη Σινγκιντούνουμ είχε εδώ το οδικό της πλέγμα, και ένα ρωμαϊκό υδραγωγείο περνούσε κατά μήκος της διαδρομής. Επί Οθωμανών η περιοχή είχε κρήνες, κήπους και τζαμιά, και το παλιό όνομα Delijska επέζησε περισσότερο από κάθε άλλο οθωμανικό όνομα δρόμου στην πόλη.
Ο δρόμος πήρε τη σημερινή του μορφή με το πολεοδομικό σχέδιο του Emilijan Josimović το 1867, και η κατασκευή ξεκίνησε το 1869. Το 1870 πήρε επίσημα το όνομα του πρίγκιπα Μιχαήλ Ομπρένοβιτς, που είχε δολοφονηθεί δύο χρόνια νωρίτερα. Πλούσιοι έμποροι έχτισαν στη συνέχεια κατά μήκος του αρχοντικά και τράπεζες σε ρυθμούς από τη Βιέννη και το Παρίσι, γι’ αυτό μοιάζει ακόμη τόσο διαφορετικός από τα υπόλοιπα Βαλκάνια. Το 1964 κηρύχθηκε προστατευόμενο πολιτιστικό-ιστορικό σύνολο, η πρώτη περιοχή του Βελιγραδίου με αυτό το καθεστώς, και από μια ανακαίνιση του 1987 είναι κλειστός για τα αυτοκίνητα.
- Το κτίριο της Σερβικής Ακαδημίας Επιστημών και Τεχνών στον αριθμό 35, χτισμένο το 1923–24, με μία από τις πιο επιβλητικές προσόψεις του δρόμου.
- Το Grčka Kraljica στον αριθμό 51, ένα καφέ σε κτίριο του 1835, ένα από τα παλαιότερα σπίτια του δρόμου.
- Η κρήνη Delijska μπροστά στο κτίριο Zora, έργο του Aleksandar Deroko του 1987 που θυμίζει την οθωμανική κρήνη από την οποία πήρε ο δρόμος το πρώτο του όνομα, και η Δημοτική Βιβλιοθήκη στο πρώην ξενοδοχείο Srpska Kruna στον αριθμό 56, χτισμένο το 1869.
Το Πανεπιστήμιο του Βελιγραδίου και το μέγαρο του καπετάν Μίσα
Λίγα βήματα ανατολικά της Knez Mihailova, στην πλατεία Studentski trg, βρίσκεται το κτίριο που εδώ και πάνω από 160 χρόνια στεγάζει την ανώτατη εκπαίδευση της Σερβίας. Χτίστηκε το 1863 σε σχέδια του Τσέχου αρχιτέκτονα Jan Nevole για τον Miša Anastasijević, έναν πλούσιο έμπορο γνωστό ως καπετάν Μίσα. Αρχικά προοριζόταν για κατοικία του γαμπρού του, εγγονού του Καραγιώργη, όμως ο Μίσα το δώρισε στο κράτος για την εκπαίδευση. Τον Σεπτέμβριο του 1863 εγκαταστάθηκε εκεί η Μεγάλη Σχολή του Βελιγραδίου, και η επιγραφή στην πρόσοψη αφιερώνει το κτίριο από τον Miša Anastasijević στην πατρίδα του.
Η Μεγάλη Σχολή χρονολογείται από το 1808, όταν ιδρύθηκε κατά την Πρώτη Σερβική Επανάσταση με τη βοήθεια του λογίου Dositej Obradović. Με νόμο του 1905 έγινε το Πανεπιστήμιο του Βελιγραδίου, σήμερα το παλαιότερο και μεγαλύτερο της Σερβίας. Με τα χρόνια το μέγαρο στέγασε επίσης ένα γυμνάσιο, το υπουργείο Παιδείας, την Εθνική Βιβλιοθήκη και το Εθνικό Μουσείο, και το 1864 συνεδρίασε εδώ η σερβική βουλή. Σήμερα στεγάζει την πρυτανεία του πανεπιστημίου. Δύο στάσεις του κυνηγιού θησαυρού μας είναι αφιερωμένες σε αυτό το θέμα: το Πανεπιστήμιο του Βελιγραδίου και τα εκπαιδευτικά κτίρια γύρω από την πλατεία.
- Η χρυσοκίτρινη πρόσοψη με τα σκούρα κόκκινα πλαίσια από τερακότα γύρω από τα παράθυρα, ένα μείγμα βυζαντινών, γοτθικών και αναγεννησιακών μοτίβων.
- Τα αγάλματα του Απόλλωνα με τη λύρα και της Αθηνάς (Μινέρβας) με δόρυ και ασπίδα, σύμβολα της τέχνης και της γνώσης.
- Ο μικρός πύργος στη στέγη: για δεκαετίες ήταν το ψηλότερο παρατηρητήριο της πόλης, και ως το 1919 ένας φύλακας παρακολουθούσε από εκεί για φωτιές.
Το μνημείο παράδοσης των κλειδιών
Περπατήστε ως το τέλος της Knez Mihailova και μπείτε στο πάρκο Καλεμεγκντάν: ακριβώς δεξιά από την κεντρική είσοδο υπάρχει ένας λευκός μαρμάρινος όγκος με σκαλισμένη παράσταση. Σημαδεύει το σημείο όπου, τον Απρίλιο του 1867, ο Οθωμανός διοικητής παρέδωσε τα κλειδιά του φρουρίου του Βελιγραδίου στον πρίγκιπα Μιχαήλ Ομπρένοβιτς. Με το ίδιο διάταγμα του σουλτάνου Αμπντουλαζίζ παραχωρήθηκαν και τα φρούρια του Σμεντέρεβο, του Σάμπατς και του Κλάντοβο. Για πρώτη φορά εδώ και γενιές, το φρούριο της πόλης περνούσε σε σερβικό έλεγχο.
Η Σερβία δεν ήταν ακόμη πλήρως ανεξάρτητη: εξακολουθούσε να πληρώνει φόρο υποτέλειας στην Υψηλή Πύλη και έπρεπε να υψώνει την οθωμανική σημαία δίπλα στη δική της, ενώ η ανεξαρτησία της αναγνωρίστηκε διεθνώς μόλις το 1878. Το μνημείο τοποθετήθηκε το 1967 για τα εκατό χρόνια από την παράδοση και προστατεύεται από το 1991. Κάθε Απρίλιο το φεστιβάλ Ημέρες του Βελιγραδίου, που γιορτάζει την επέτειο, ξεκινά με κατάθεση λουλουδιών εδώ και κανονιοβολισμούς από το φρούριο. Το σημείο αυτό είναι μία από τις στάσεις του κυνηγιού θησαυρού μας.
- Η σκαλισμένη σκηνή στον μαρμάρινο όγκο, που δείχνει τη στιγμή της παράδοσης, και οι ημερομηνίες του γεγονότος.
Ο Νικητής (Pobednik)
Ο Νικητής είναι η χάλκινη μορφή ενός γυμνού άνδρα πάνω σε ψηλή στήλη, στην άκρη της Άνω Πόλης του φρουρίου, με θέα στη συμβολή του Σάβα με τον Δούναβη. Είναι έργο του γλύπτη Ivan Meštrović και αποκαλύφθηκε στις 7 Οκτωβρίου 1928, στη δέκατη επέτειο της διάσπασης του μετώπου της Θεσσαλονίκης. Τιμά τις νίκες της Σερβίας επί της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και της Αυστροουγγαρίας στους Βαλκανικούς Πολέμους και στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Το άγαλμα σχεδιάστηκε αρχικά ως κεντρικό στοιχείο μιας κρήνης στην πλατεία Terazije, στο κέντρο της πόλης. Η γυμνή μορφή προκάλεσε αντιδράσεις, και έτσι κατέληξε εδώ, στην άκρη του φρουρίου, με την πλάτη στην πόλη και το βλέμμα στην πεδιάδα πέρα από τα ποτάμια. Σήμερα είναι η εικόνα του Βελιγραδίου που βλέπετε σε αφίσες και σουβενίρ. Το 2019 κατέβηκε για συντήρηση και επέστρεψε στη στήλη του τον Φεβρουάριο του 2020. Ο Νικητής είναι ο τερματισμός του κυνηγιού θησαυρού μας.
- Το γεράκι στο αριστερό χέρι της μορφής και το χαμηλωμένο σπαθί στο δεξί, που ερμηνεύονται ως σύμβολα της ειρήνης και του πολέμου.
- Η θέα από την αναβαθμίδα δίπλα στο μνημείο: οι εκβολές του Σάβα, το Νέο Βελιγράδι στην απέναντι όχθη και το Μεγάλο Νησί του Πολέμου στον Δούναβη. Η καλύτερη ώρα είναι αργά το απόγευμα, όταν ο ήλιος δύει πάνω από τα ποτάμια.
Πώς να τα δείτε σε μία βόλτα
Ξεκινήστε από την αρχή της Knez Mihailova, κοντά στην πλατεία της Δημοκρατίας, και κατεβείτε τον δρόμο προς το φρούριο. Στη μέση της διαδρομής στρίψτε δεξιά προς την Studentski trg για να δείτε το μέγαρο του καπετάν Μίσα και τα κτίρια του πανεπιστημίου, έπειτα γυρίστε στην Knez Mihailova και ακολουθήστε την ως το τέλος. Μπείτε στο πάρκο Καλεμεγκντάν από την κεντρική είσοδο, όπου στα δεξιά σας βρίσκεται το μνημείο παράδοσης των κλειδιών, και συνεχίστε μέσα από το πάρκο ως την Άνω Πόλη του φρουρίου και τον Νικητή πάνω στη στήλη του, ψηλά από τα ποτάμια.
Ανακαλύψτε το Βελιγράδι με το World City Trail
Το κυνήγι θησαυρού μας στο Βελιγράδι κάνει το κέντρο παιχνίδι στο κινητό σας. Η διαδρομή συνδέει 10 στάσεις, από την πλατεία της Δημοκρατίας ως τον Νικητή. Το Πανεπιστήμιο του Βελιγραδίου, τα εκπαιδευτικά κτίρια της Studentski trg, το σημείο παράδοσης των κλειδιών και ο Νικητής είναι όλα στάσεις, μαζί με το Εθνικό Θέατρο, το Εθνικό Μουσείο, το πάρκο Studentski, το Μνημείο Ευγνωμοσύνης προς τη Γαλλία και τη Βασιλική Πύλη. Σε κάθε στάση λύνετε έναν γρίφο και μαθαίνετε μια ιστορία, με τον δικό σας ρυθμό.
Στο Βελιγράδι υπάρχουν επίσης μια βόλτα χωρίς ξεναγό και ένα υπαίθριο escape game, για όσους προτιμούν άλλη μορφή.
Παίξτε το κυνήγι θησαυρού του Βελιγραδίου →
Κάντε τη βόλτα χωρίς ξεναγό στο Βελιγράδι →
Παίξτε το υπαίθριο escape game στο Βελιγράδι →
Τα στοιχεία ελέγχθηκαν τον Οκτώβριο του 2026.