Düsseldorf begon als een klein dorp op de plek waar de Düssel in de Rijn uitmondt, en deze gids blijft dicht bij die plek. Hij behandelt het kasteelplein en zijn laatste toren, de kerk met de gedraaide torenspits, het bronzen monument voor de stadsrechten van 1288, de promenade langs de rivier, een kunstruimte in een autotunnel en, als uitstapje, een oorlogsbunker die een kerk werd. Samen vertellen ze het verhaal van de stad, van de stichting tot de naoorlogse jaren.
Burgplatz en de Schlossturm
De Burgplatz, het kasteelplein, ligt op de plek van het paleis van de graven en later hertogen van Berg, die hier eeuwenlang regeerden. In de nacht van 19 op 20 maart 1872 raakte het paleis zwaar beschadigd door een brand, en de ruïnes werden in de decennia daarna opgeruimd. Er bleef maar één stuk over: de Schlossturm, de ronde witte toren aan de rand van het plein. De drie onderste verdiepingen gaan terug tot de 13e eeuw; in 1552 kwam er een vierde verdieping bij en in 1845 de lantaarn bovenop.
Sinds 1984 zit in de toren het Schifffahrtsmuseum, een museum over de scheepvaart op de Rijn, en in de lantaarn is een café met uitzicht over de rivier en de oude stad. Een brede trap leidt van het plein naar de oever, en op zonnige dagen zit die vol mensen die naar de boten kijken. De Burgplatz is een van de stops van onze schattenjacht.
- De lijnen van anders gekleurde stenen in de bestrating, die de plattegrond van het oude paleis volgen.
- De Radschlägerbrunnen, een fontein met twee bronzen jongens die een radslag maken, van Alfred Zschorsch, sinds 1954 op het plein. Radslagende kinderen zijn een symbool van Düsseldorf; een populair verhaal, meer legende dan geschiedenis, zegt dat kinderen radslagen maakten in de straten om de overwinning van 1288 te vieren.
Basiliek St. Lambertus
De hoge bakstenen kerk vlak achter de Burgplatz is de oudste parochiekerk van de oude stad. De bouw van de huidige gotische hallenkerk begon in 1370, en in 1394 werd ze ingewijd. In 1815 verwoestte een brand de spits, en het nieuwe, waarschijnlijk te verse en vochtige hout trok krom bij het drogen: sindsdien is de spits gedraaid. Toen het dak na de Tweede Wereldoorlog werd herbouwd, kreeg het bewust dezelfde draai. Paus Paulus VI verhief de kerk in 1974 tot basilica minor.
Binnen rusten de relieken van de heilige Apollinaris, de patroon van de stad, in een verguld zilveren schrijn die hertog Filips Willem in 1665 schonk. Zijn feest is de oude oorsprong van de grote zomerkermis op de Rijnweiden aan de overkant. De kerk is een van de stops van onze schattenjacht. Een plaatselijke legende zegt dat de spits pas weer recht gaat staan als er in de kerk een echte maagd trouwt; tot nu toe is hij scheef gebleven.
- Het grafmonument van hertog Willem V van Gulik-Kleef-Berg in het koor, het belangrijkste renaissancekunstwerk van de stad.
- Het laatgotische sacramentshuis van eind 15e eeuw en het westportaal van beeldhouwer Ewald Mataré uit de jaren 1950.
Stadterhebungsmonument
Op 14 augustus 1288, na de Slag bij Woeringen, gaf graaf Adolf V van Berg het dorp Düsseldorf stadsrechten. Voor het 700-jarig jubileum maakte beeldhouwer Bert Gerresheim dit bronzen monument, onthuld in 1988. Het staat in de steegjes tussen de Burgplatz en de rivier, op de hoek van de Müller-Schlösser-Gasse, en het is een van de stops van onze schattenjacht.
- Taferelen uit de Slag bij Woeringen, een kluwen van vechtende figuren, paarden en gesneuvelde soldaten.
- Het zegel van de stadsoorkonde en de scène waarin St. Lambertus datzelfde jaar een kapittelkerk werd.
Rheinuferpromenade
Tot 1990 liep er een drukke weg langs de oever die de oude stad van de Rijn afsneed. Tussen 1990 en 1993 werd het verkeer naar de Rheinufertunnel verplaatst, en op het dak daarvan ontwierpen architect Niklaus Fritschi en zijn partners de promenade die de hele oever opende. Nu loopt ze van de oude stad langs de Rheinturm en het deelstaatparlement naar de Medienhafen, en ze is de laatste stop van onze schattenjacht.
- De kazematten, een rij lage bogen onder de promenade met nu restaurants en bars.
- Het uitzicht over de Rijn naar de oever van Oberkassel, het mooist aan het eind van de middag.
KIT – Kunst im Tunnel
Bij de bouw van de Rheinufertunnel bleef er tussen de tunnelbuizen onder de promenade een lange, lege holte over. In de jaren 1990 gebruikten kunstenaars en theatergroepen die informeel, en na een verbouwing door dezelfde architecten die de promenade hadden ontworpen, ging ze in 2007 open als KIT, kort voor Kunst im Tunnel, kunst in de tunnel. De ingang is een klein paviljoen met café aan de Mannesmannufer.
KIT toont hedendaagse kunst, en een van de doelen bij de oprichting was jonge afgestudeerden van de Düsseldorfse Kunstakademie een plek te geven om te exposeren. De kale betonnen ruimte hoort bij de ervaring: je loopt onder de promenade, terwijl het verkeer ergens achter de muren dreunt. Het is geen stop van onze schattenjacht, maar ligt dicht bij het deel van de route langs de rivier.
Bunkerkirche St. Sakrament
Dit uitstapje brengt je over de Rijn naar de wijk Heerdt. Tussen 1940 en 1942 bouwde architect Philipp Stang hier een betonnen schuilbunker, een hoog blok met muren van meer dan een meter dik. Na de oorlog bouwden Stang en Willy Weyres hem op initiatief van pastoor Carl Klinkhammer tussen 1947 en 1949 om tot kerk, waarbij ze openingen voor ramen en deuren in het beton bliezen.
Het resultaat is iets zeldzaams, een kerk die ooit een bunker was: een zwaar grijs gebouw dat er nog uitziet als wat het was. Begin jaren 1950 kwam er een klokkentoren bij. Het motto, een zin van de profeet Jesaja over zwaarden die ploegijzers worden, vat het idee erachter samen. De laatste jaren houdt hier ook een Koptische gemeente haar diensten, en er zijn evenementen en tentoonstellingen. Het ligt ver van de oude stad en niet op de route van onze schattenjacht; ga met de tram of de fiets.
Zo zie je ze in één wandeling
Begin op de Burgplatz bij de Schlossturm en zoek de plattegrond van het paleis in de bestrating. Loop achter het plein langs naar St. Lambertus en dan door de smalle steegjes richting rivier naar het Stadterhebungsmonument. Ga de trap af naar de Rheinuferpromenade en volg de Rijn naar het zuiden, langs de kazematten, tot aan de Mannesmannufer en het paviljoen van KIT. Bewaar de Bunkerkirche in Heerdt voor een andere dag, of neem na je wandeling de tram over de Rijn.
Ontdek Düsseldorf met World City Trail
Onze schattenjacht in Düsseldorf maakt van de oude stad een spel dat je op je telefoon speelt. De route verbindt 10 stops, van de Martin-Luther-Platz tot de Rheinpromenade, en de Burgplatz, St. Lambertus, het Stadterhebungsmonument en de Rijnpromenade zijn allemaal stops, samen met de Tritonenbrunnen, de Kunsthalle, St. Andreas, de Marktplatz en het oude stadhuis. Bij elke stop los je een puzzel op en hoor je een verhaal, in je eigen tempo.
In Düsseldorf zijn er ook een zelfgeleide wandeltour en een outdoor escape game, voor wie liever een ander formaat kiest.
Speel de schattenjacht in Düsseldorf →
Doe de zelfgeleide wandeltour door Düsseldorf →
Speel de outdoor escape game in Düsseldorf →
Feiten gecontroleerd in oktober 2026.