Ten przewodnik obejmuje siedem miejsc w Warszawie, które układają się w jeden naturalny spacer: Nowe i Stare Miasto na skarpie nad Wisłą, Zamek Królewski na ich południowym skraju, a nieco dalej na południowy zachód Grób Nieznanego Żołnierza i Ogród Saski. Prawie wszystko zostało zniszczone w czasie II wojny światowej i bardzo starannie odbudowane, dlatego Stare Miasto jest wpisane na Listę światowego dziedzictwa UNESCO. Razem te miejsca opowiadają historię miasta od średniowiecznych początków po odrodzenie po 1945 roku.
Kościół Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny
Ceglany kościół Nawiedzenia NMP stoi na Nowym Mieście, na samej krawędzi skarpy, z widokiem na rzekę. Kamień węgielny położyli w 1409 roku książę mazowiecki Janusz I Starszy i jego żona Danuta, a świątynia jest jedną z nielicznych gotyckich budowli, jakie zachowały się w Warszawie. W czasie II wojny światowej Niemcy zniszczyli kościół: zawalił się dach, a górną część wieży wysadzono. Odbudowano go w latach 1947–1966. To pierwszy przystanek naszej gry miejskiej.
- Wolnostojąca dzwonnica z 1518 roku, widoczna już na najstarszych widokach miasta.
- Mały park za kościołem, z którego schody prowadzą w dół skarpy w stronę Wisły.
Rynek Nowego Miasta
Mimo nazwy Nowe Miasto jest stare: powstało około 1400 roku tuż na północ od otoczonego murami Starego Miasta i aż do 1791 roku było osobnym miastem z własnym ratuszem. Jego rynek jest spokojniejszy i bardziej zielony niż staromiejski i jest przystankiem gry miejskiej. Po wschodniej stronie stoi kościół św. Kazimierza Sióstr Sakramentek z kopułą, zaprojektowany przez Tylmana z Gameren i zbudowany pod koniec XVII wieku. Kilka kroków dalej, przy ulicy Freta 16, urodziła się w 1867 roku Maria Skłodowska-Curie.
- Biała fasada i kopuła kościoła św. Kazimierza, jednego z najbardziej eleganckich barokowych kościołów miasta.
- Dom przy Freta 16 z tablicą pamiątkową, dziś małe muzeum poświęcone noblistce.
Ogród Krasińskich
Na zachód od Nowego Miasta leży Ogród Krasińskich, zakładany od 1676 roku jako barokowy ogród Pałacu Krasińskich, który Tylman z Gameren zaprojektował dla wojewody Jana Dobrogosta Krasińskiego. Państwo kupiło posiadłość w latach 60. XVIII wieku, a 1 kwietnia 1768 roku ogród otwarto dla publiczności. Obecny wygląd, z krętymi alejkami i stawem, zawdzięcza przebudowie z lat 90. XIX wieku według projektu miejskiego ogrodnika Franciszka Szaniora; ponownie odnowiono go w latach 2012–2014. Ogród jest przystankiem gry miejskiej.
- Długa fasada pałacu, w którym dziś mieszczą się zbiory specjalne Biblioteki Narodowej; płaskorzeźby w tympanonach wykonał Andreas Schlüter.
- Staw z rzeźbą rybaków, a tuż za ogrodem, na placu Krasińskich, Pomnik Powstania Warszawskiego odsłonięty w 1989 roku.
Rynek Starego Miasta
Przez stulecia ten plac był centrum życia Warszawy, otoczony wysokimi kamienicami bogatych kupców. Po Powstaniu Warszawskim w 1944 roku niemieckie oddziały wysadzały Stare Miasto ulica po ulicy. Odbudowano je pod koniec lat 40. i na początku lat 50. na podstawie dawnych rycin, zdjęć, pomiarów wykonanych przed wojną przez studentów oraz XVIII-wiecznych widoków miasta namalowanych przez Bernarda Bellotta. UNESCO wpisało Stare Miasto na listę w 1980 roku jako wyjątkowy przykład niemal całkowitej rekonstrukcji. Rynek jest przystankiem gry miejskiej.
- Warszawska Syrenka z mieczem i tarczą pośrodku rynku; oryginalny brąz Konstantego Hegla z 1855 roku jest przechowywany w Muzeum Warszawy, a na zewnątrz stoi kopia.
- Nazwy czterech pierzei, z których każda upamiętnia postać z XVIII wieku: Dekerta, Barssa, Kołłątaja i Zakrzewskiego.
- Muzeum Warszawy, które zajmuje cały rząd kamienic po stronie Dekerta.
Zamek Królewski
Zamek Królewski zamyka Stare Miasto od południa i patrzy na plac Zamkowy. Już w XIV wieku stał tu zamek książąt mazowieckich; gdy król Zygmunt III Waza przeniósł około 1600 roku dwór z Krakowa, stał się on rezydencją królów i miejscem obrad sejmu. To tutaj uchwalono Konstytucję 3 maja 1791 roku, często nazywaną pierwszą nowoczesną spisaną konstytucją w Europie. Zamek spłonął po niemieckim ostrzale 17 września 1939 roku, a w 1944 roku został wysadzony. Odbudowywany od 1971 roku, w dużej mierze ze składek Polaków w kraju i za granicą, jest dziś muzeum i przystankiem gry miejskiej.
- Zegar na Wieży Zygmuntowskiej: zatrzymał się o 11.15, gdy zamek został trafiony w 1939 roku, i ruszył ponownie o tej samej godzinie 19 lipca 1974 roku, w trakcie odbudowy.
- Kolumna Zygmunta na placu Zamkowym, wzniesiona w 1644 roku na cześć króla Zygmunta III Wazy.
- Dwa obrazy Rembrandta we wnętrzach, podarowane zamkowi przez Karolinę Lanckorońską w 1994 roku.
Grób Nieznanego Żołnierza
Grób Nieznanego Żołnierza odsłonięto 2 listopada 1925 roku pod kolumnadą Pałacu Saskiego. Spoczywają w nim szczątki nieznanego żołnierza poległego w obronie Lwowa w walkach lat 1918–1920. W grudniu 1944 roku Niemcy wysadzili pałac; przetrwały tylko środkowe arkady z grobem. Dlatego pomnik wygląda jak fragment budynku stojący samotnie na placu. Płonie tu wieczny znicz, a żołnierze pełnią wartę. Grób jest przystankiem gry miejskiej.
- Urny z ziemią z pól bitewnych, na których walczyli polscy żołnierze.
- Tablice na filarach z nazwami bitew od średniowiecza po II wojnę światową i późniejsze lata.
Ogród Saski
Za Grobem rozciąga się Ogród Saski, założony dla króla Augusta II Mocnego obok jego Pałacu Saskiego. Udostępniono go publiczności w 1727 roku, co czyni go jednym z pierwszych publicznych parków na świecie. W XIX wieku regularny barokowy układ przekształcono w park krajobrazowy w stylu angielskim według projektu Henryka Marconiego. Ogród jest przystankiem gry miejskiej, a trasa kończy się niedaleko, przy obelisku zwanym Drogowskazem.
- Fontanna pośrodku ogrodu z 1855 roku i okrągła wieża ciśnień Marconiego z 1852 roku, wzorowana na świątyni Westy w Tivoli.
- XVIII-wieczne rzeźby z piaskowca wzdłuż alejek, alegorie cnót, nauk i żywiołów.
Jak zobaczyć je podczas jednego spaceru
Ta kolejność odpowiada grze miejskiej. Zacznij przy kościele Nawiedzenia NMP na skraju skarpy, wejdź na Rynek Nowego Miasta, a potem idź na zachód do Ogrodu Krasińskich. Wróć wzdłuż dawnych murów do Barbakanu, ceglanej bramy między dwoma miastami, i wejdź na Rynek Starego Miasta. Dalej idź na plac Zamkowy i do Zamku Królewskiego, a potem ulicą Senatorską na plac Teatralny, obok Teatru Wielkiego – Opery Narodowej. Stamtąd już blisko do Grobu Nieznanego Żołnierza i Ogrodu Saskiego za nim.
Odkryj Warszawę z World City Trail
Nasza gra miejska w Warszawie zamienia te ulice w grę na telefonie. Trasa łączy 10 przystanków, od kościoła Nawiedzenia NMP do obelisku Drogowskaz, i wszystkie siedem miejsc z tego przewodnika jest wśród nich, razem z Barbakanem i Teatrem Wielkim. Na każdym przystanku rozwiązujesz zagadkę i słuchasz krótkiej historii, we własnym tempie.
Jeśli wolisz inny format, w Warszawie jest też samodzielny spacer po mieście i plenerowa gra escape.
Zagraj w grę miejską w Warszawie →
Wybierz się na samodzielny spacer po Warszawie →
Zagraj w plenerową grę escape w Warszawie →
Fakty sprawdzone w październiku 2026.