Het Parnell-monument is de 19 meter hoge granieten obelisk met bronzen standbeeld aan de noordkant van O’Connell Street in Dublin. Het eert Charles Stewart Parnell (1846–1891), de leider van de Home Rule-beweging die ooit de ‘ongekroonde koning van Ierland’ werd genoemd. Het beeld is van de in Dublin geboren beeldhouwer Augustus Saint-Gaudens en kijkt de straat af naar het monument voor Daniel O’Connell aan het andere eind. Aan de zuidkant staan in vergulde letters Parnells meest geciteerde woorden: ‘Niemand heeft het recht een grens te stellen aan de mars van een natie.’
Het Parnell-monument in het kort
- Waar: op een rond verkeerseiland bovenaan O’Connell Street, waar die uitkomt op Parnell Street en Parnell Square.
- Gebouwd: eerste steen gelegd op 8 oktober 1899; onthuld op 1 oktober 1911.
- Door: beeld van Augustus Saint-Gaudens; obelisk ontworpen door de Amerikaanse architect Henry Bacon.
- Wat het nu is: een beschermd monument in het beschermde gebied van O’Connell Street, dat de rij standbeelden langs de straat afsluit.
- Benodigde tijd: 5–10 minuten, langer als je de inscripties wilt lezen.
Twaalf jaar voor één monument
Parnell leidde in de jaren 1880 de Ierse Parlementaire Partij en zette Home Rule en landhervorming op de agenda in Westminster. Zijn loopbaan stortte in 1890 in, toen zijn lange relatie met Katharine O’Shea in een echtscheidingszaak uitkwam en de partij spleet; in oktober van het jaar erop stierf hij. Toen in 1898 een standbeeld van de Britse premier William Gladstone voor Dublin werd voorgesteld, besloot het stadsbestuur dat er in de stad geen beeld van een Engelsman zou komen voordat Ierland Parnell een waardig monument had gegeven.
John Redmond, Parnells opvolger als partijleider, nam het project op zich. De eerste steen werd op 8 oktober 1899 gelegd bovenaan Sackville Street, zoals O’Connell Street toen heette, bij een plechtigheid die werd overschaduwd door de oude breuk: veel partijleden, magistraten en geestelijken bleven weg. Er was te weinig geld, dus reisde een delegatie met Redmond en de burgemeester door de Verenigde Staten om fondsen te werven en werd ze ontvangen door president McKinley. Saint-Gaudens nam het beeld voor zijn rekening; het was het laatste openbare monument waarvan hij de voltooiing meemaakte voor zijn dood in 1907. Het geheel werd onthuld op 1 oktober 1911, twintig jaar na Parnells dood.
Waar je op moet letten
- Parnells houding: de bronzen figuur staat met een uitgestrekte arm, alsof hij midden in een toespraak zit.
- De vergulde inscriptie aan de zuidkant: de zin over de mars van een natie, uit een toespraak die Parnell in 1885 in Cork hield, met een harp eronder.
- De Ierse inscriptie: ‘Go soirbhighidh Dia Éire dá clainn’, ‘Moge God Ierland laten bloeien voor zijn volk’, in het oude Gaelische schrift.
- Provincies en graafschappen: bronzen letters op de sokkel noemen de vier provincies van Ierland, en de panelen van de obelisk dragen de namen van zijn graafschappen.
- De top van de obelisk: een bronzen drievoet met een vlam en lager een gebeeldhouwde guirlande met ossenschedels op de hoeken.
Ivy Day
Parnell stierf op 6 oktober 1891, en jarenlang droegen zijn aanhangers op de sterfdag een takje klimop, een gewoonte die Ivy Day ging heten; de eerste steen werd twee dagen na de achtste sterfdag gelegd. James Joyce, wiens familie Parnell steunde, liet een van de verhalen uit Dubliners, ‘Klimopdag in de comitékamer’, op die datum spelen. Parnell zelf ligt begraven op de begraafplaats Glasnevin, onder een eenvoudig granietblok uit zijn geboortegraafschap Wicklow.
Tips voor je bezoek
- Het monument staat op een verkeerseiland: steek alleen over bij de stoplichten en let op bussen en de Luas-tram.
- Voor het totaalbeeld loop je een stukje O’Connell Street af en kijk je naar het noorden: beeld, gouden letters en obelisk tekenen zich af tegen de Rotunda.
- De zuidkant met de inscripties heeft rond het middaguur het mooiste licht.
In de buurt
- Garden of Remembrance: de herdenkingstuin aan Parnell Square, geopend in 1966, voor iedereen die stierf voor de Ierse vrijheid.
- Rotunda Hospital: een van de oudste kraamklinieken ter wereld, vlak achter het monument.
- Hugh Lane Gallery: Dublins museum voor moderne kunst in Charlemont House aan Parnell Square, met het gereconstrueerde atelier van Francis Bacon.
- Het GPO en de Spire: het hoofdkwartier van de Paasopstand van 1916 en de stalen naald ertegenover, een paar minuten verder over O’Connell Street.
Ontdek Dublin met World City Trail
Onze schattenjacht in Dublin maakt van de oude binnenstad een spel op je telefoon. De route verbindt 10 stops en duurt ongeveer drie uur, met zo’n 59 minuten lopen. Onderweg kom je onder meer langs Dublin Castle, Christ Church Cathedral en St Patrick’s Cathedral.
Heb je liever een ander format, dan is er in Dublin ook een zelfgeleide wandeltour en een outdoor escape game.
Speel de schattenjacht in Dublin →
Doe de zelfgeleide wandeltour door Dublin →
Speel de outdoor escape game in Dublin →
Feiten gecontroleerd in oktober 2026.