Deze gids volgt een lijn door Nantes, van het kasteel van de hertogen van Bretagne tot aan de Loire: het Château des ducs de Bretagne, de basiliek Saint-Nicolas, de Place Royale, de Passage Pommeraye, het Gedenkteken voor de Afschaffing van de Slavernij en, aan de overkant van de rivier, de Grote Olifant van Les Machines de l’île. Samen vertellen ze over het hertogelijke verleden van de stad, haar groei als haven in de 18e en 19e eeuw, de donkerste kant van die rijkdom en de scheepswerven die een speelterrein zijn geworden.
Château des ducs de Bretagne
Hier stond al vanaf het begin van de 13e eeuw een kasteel, maar wat je ziet is vooral het werk van Frans II, hertog van Bretagne, die het vanaf 1466 helemaal liet herbouwen, met hertogelijke bouwmeesters onder wie Mathurin Rodier. Zijn dochter Anna van Bretagne zette het werk voort. Van buiten lijkt het een vesting, met torens en muren van leisteen en graniet en een gracht die vroeger door de Loire werd gevoed; binnen de muren wordt de binnenplaats omringd door witte tufsteengevels van een woonpaleis. Het Edict van Nantes van 1598, waarmee Hendrik IV de protestanten rechten gaf, werd waarschijnlijk hier ondertekend, al plaatst een oudere overlevering de ondertekening in een huis dat niet meer bestaat.
In 1800 stortte in een van de torens een vermolmd plafond in op opgeslagen buskruit; de explosie verwoestte de toren en een groot deel van het Grand Gouvernement, en er werden zestig lichamen gevonden. Het leger bleef tot 1920, hoewel de stad het kasteel in 1915 officieel had overgenomen. Na een lange restauratie ging het in 2007 weer open, met het historisch museum van Nantes in 32 zalen die ook openlijk ingaan op de rol van de stad in de trans-Atlantische slavenhandel. Het kasteel is een van de stops van onze schattenjacht.
- De Grand Logis, het grootste gebouw, met hoge laatgotische dakkapellen, waarvan sommige de monogrammen van Anna en Lodewijk XII droegen.
- De Tour de la Couronne d’Or, met zeldzame renaissanceloggia’s; de naam zou komen van de put ernaast, waarvan het smeedwerk op een kroon lijkt.
- De wandeling over de vestingmuren, met uitzicht over de binnenplaats en de stad.
Basiliek Saint-Nicolas
De basiliek Saint-Nicolas, een paar straten ten westen van het kasteel, was een van de eerste neogotische kerken van Frankrijk. Ze werd ontworpen door Jean-Baptiste Lassus, een medewerker van Viollet-le-Duc, en gebouwd van plaatselijk graniet en tufsteen uit de Touraine; de eerste steen werd in 1844 gelegd en de kerk werd in 1869 ingezegend, waarbij de klokkentoren de laatste vijftien jaar in beslag nam. De drijvende kracht was pastoor Félix Fournier, later bisschop van Nantes, naar wie het plein ervoor is genoemd. Paus Leo XIII verhief haar tot basilica minor. In 1943 raakte ze zwaar beschadigd bij geallieerde bombardementen, en tussen 1953 en 1974 werd ze hersteld. Ze is een stop van onze schattenjacht.
Place Royale
De Place Royale werd aangelegd door architect Mathurin Crucy, die in 1786 het plan van de wijk tekende op basis van schetsen van Jean-Baptiste Ceineray; het plein zelf ontstond in 1790, nadat de oude stadsmuren waren gesloopt. Het was gepland als Place Louis XVI en heette tijdens de Revolutie Veld van de Vrijheid en Place de l’Égalité, tot 1806. Bij het bombardement van 1943 werden acht van de negen gebouwen verwoest, en architect Michel Roux-Spitz bouwde ze in beton weer op zoals ze waren. De Place Royale is een stop van onze schattenjacht.
- De fontein uit 1865, ontworpen door Henri-Théodore Driollet: drie granieten bekkens boven elkaar, bekroond door een beeld van de stad Nantes van Daniel Ducommun du Locle.
- Rond de fontein figuren van de Loire en van vier van haar zijrivieren: de Erdre, de Sèvre, de Cher en de Loiret.
Passage Pommeraye
De Passage Pommeraye is een overdekte winkelgalerij die een hoogteverschil oplost: ze verbindt de Rue de la Fosse bij de rivier met de Rue Santeuil, zo’n negen meter hoger, via drie niveaus van galerijen rond een centrale trap. Het was het project van een notaris, Louis Pommeraye, met de architecten Jean-Baptiste Buron en Hippolyte Durand-Gasselin. Het werk begon eind 1840 en de passage ging in juni 1843 open, maar de onderneming erachter werd geruïneerd door de economische crisis van 1848 en in 1849 opgeheven, en Pommeraye verloor alles.
De passage heeft een plek in de Franse cultuur. Jacques Demy, die in Nantes opgroeide, gebruikte haar als decor in zijn film Lola uit 1961, en schrijver André Pieyre de Mandiargues situeerde er een verhaal. Een restauratie die in 2015 klaar was, gaf haar het uiterlijk van 1843 terug. Ze is een beschermd monument en een stop van onze schattenjacht.
- De terracottabeelden van Jean-Baptiste Debay op de bovenste niveaus, allegorieën van Handel, Industrie, Landbouw, Schone Kunsten, Wetenschappen en meer.
- De twee kinderen die Dag en Nacht voorstellen naast de klok, de houten trap met smeedijzeren leuningen en de glazen daken op ijzeren spanten.
Gedenkteken voor de Afschaffing van de Slavernij
Nantes was een van de belangrijkste slavenhavens van Frankrijk, en het Gedenkteken voor de Afschaffing van de Slavernij, geopend op 25 maart 2012, kijkt die geschiedenis recht aan. Het werd ontworpen door de Poolse kunstenaar Krzysztof Wodiczko en de Argentijns-Amerikaanse architect Julian Bonder en loopt langs de Quai de la Fosse aan de Loire, tussen de brug Anne-de-Bretagne en de voetgangersbrug Victor-Schoelcher. Langs de promenade liggen zo’n 2.000 glazen platen in de grond: 1.710 dragen de namen van slavenschepen met de data waarop ze uit Nantes vertrokken, de rest noemt havens in Afrika, Amerika en de Indische Oceaan.
Treden leiden naar een ruimte onder de kade, vlak boven het niveau van de rivier, die doet denken aan de tussendekken van de slavenschepen. Hier staat het woord vrijheid in 47 talen, met citaten van mensen die tegen de slavernij vochten, van de 17e eeuw tot nu, en het grafschrift van het gedenkteken is artikel 4 van de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens: niemand zal in slavernij of horigheid worden gehouden. Het gedenkteken is de laatste stop van onze schattenjacht.
De Grote Olifant (Machines de l’île)
Aan de overkant van de Loire, op het Île de Nantes in de voormalige hallen van de Dubigeon-scheepswerf, ligt Les Machines de l’île, een kunstproject van François Delarozière en Pierre Orefice, geïnspireerd op de verzonnen werelden van Jules Verne, de mechanische tekeningen van Leonardo da Vinci en het industriële verleden van de stad. De bekendste machine is de Grote Olifant, in 2007 gebouwd van Amerikaans tulpenboomhout en staal, 12 meter hoog en 8 meter breed. Hij loopt met passagiers op zijn rug over het terrein en spuit water naar de toeschouwers. De olifant ligt niet op de route van onze schattenjacht, maar is een mooie afsluiter na de wandeling; ritten kunnen voor onderhoud stilliggen, dus kijk dit na voor je gaat.
Zo zie je ze in één wandeling
Begin bij het kasteel en loop naar het westen door de oude straatjes naar de basiliek Saint-Nicolas en verder naar de Place Royale, vlak daarachter. Vanaf het plein leiden de Rue Crébillon en de straten eromheen naar de Passage Pommeraye; loop er bergaf doorheen naar de Rue de la Fosse en ga verder omlaag naar de rivier en het gedenkteken aan de Quai de la Fosse. Steek vandaar de voetgangersbrug Victor-Schoelcher over naar het Île de Nantes voor de Grote Olifant.
Ontdek Nantes met World City Trail
Onze schattenjacht in Nantes maakt van de stad een spel dat je op je telefoon speelt. De route verbindt 10 stops, van het Musée d’arts tot het Gedenkteken voor de Afschaffing van de Slavernij; vijf plekken uit deze gids zijn stops: het kasteel, de basiliek Saint-Nicolas, de Place Royale, de Passage Pommeraye en het gedenkteken. De andere stops zijn het Musée d’arts, de kathedraal, de Sainte-Croixkerk, het Théâtre Graslin en het natuurhistorisch museum. Bij elke stop los je een puzzel op en hoor je een verhaal, in je eigen tempo.
Wie liever een ander formaat kiest, kan in Nantes ook een zelfgeleide wandeltour doen of een outdoor escape game spelen.
Speel de schattenjacht in Nantes →
Doe de zelfgeleide wandeltour door Nantes →
Speel de outdoor escape game in Nantes →
Feiten gecontroleerd in oktober 2026.