Ten przewodnik opisuje dziewięć miejsc w centrum Mediolanu, które układają się w jeden spacer, od Zamku Sforzów na zachodzie po katedrę i Galerię. Po drodze są kościół Ostatniej Wieczerzy, neośredniowieczna willa, bazylika patrona miasta, pomnik poległych w pierwszej wojnie światowej, kościół klasztorny pokryty freskami i dawny plac kupców średniowiecznego miasta. Wszystkie dziewięć to przystanki naszej gry miejskiej w Mediolanie i podajemy je w kolejności, w jakiej będziesz je zwiedzać.
Zamek Sforzów (Castello Sforzesco)
Zamek powstał jako twierdza Viscontich, budowana dla Galeazza II Viscontiego od 1358 roku. Od 1450 roku Francesco Sforza, nowy książę Mediolanu, przebudował go na swoją rezydencję, a na późniejszym dworze Sforzów pracował tu Leonardo da Vinci. Wysoka wieża bramna od strony miasta to rekonstrukcja: oryginalna wieża Filaretego, zaprojektowana w 1452 roku, została zniszczona przez wybuch w 1521 roku, a architekt Luca Beltrami odbudował ją w latach 1900–1905 na podstawie rysunków z XVI wieku, jako pomnik króla Humberta I. Dziś w zamku mieszczą się miejskie muzea, m.in. galeria obrazów, zbiory egipskie i muzeum instrumentów muzycznych.
- Ostatnia rzeźba Michała Anioła, Pietà Rondanini, która ma w zamku własne muzeum.
- Sala delle Asse, której sklepienie Leonardo pomalował około 1498 roku gałęziami i liśćmi; od dawna trwa tu konserwacja, więc sprawdź, czy jest otwarta.
Piazza di Santa Maria delle Grazie i Ostatnia Wieczerza
Ten spokojny plac otwiera się przed dominikańskim kościołem Santa Maria delle Grazie. Budowę rozpoczęto w 1463 roku, a gotycką nawę zaprojektował Guiniforte Solari. Ludovico Sforza wybrał później kościół na miejsce pochówku swojej rodziny i kazał przebudować część wschodnią z wielką renesansową absydą z kopułą, przypisywaną zwykle Donatowi Bramantemu. W refektarzu sąsiedniego klasztoru Leonardo da Vinci namalował w latach 90. XV wieku Ostatnią Wieczerzę. Gdy w nocy 15 sierpnia 1943 roku alianckie bombardowanie trafiło w klasztor, duża część refektarza została zniszczona, ale ściana z malowidłem, osłonięta workami z piaskiem, przetrwała. Jeśli chcesz zobaczyć dzieło, zarezerwuj bilety dużo wcześniej. Kościół i Ostatnia Wieczerza są na liście światowego dziedzictwa UNESCO od 1980 roku.
- Kontrast między gotycką ceglaną nawą a zaokrągloną renesansową częścią wschodnią z kopułą.
Castello Cova
Mimo nazwy Castello Cova nie jest średniowiecznym zamkiem, lecz domem zbudowanym w latach 1910–1915 przy Via Carducci 36. Rosalinda Viviani, wdowa po Leonardzie Covie, zamówiła go u architekta Adolfa Coppedè, brata Gina Coppedè, twórcy bajkowej dzielnicy Coppedè w Rzymie. Wieżami, blankami i ceglanymi murami naśladuje ufortyfikowany dom średniowieczny i jest typowym przykładem stylu eklektycznego we Włoszech początku XX wieku. Ogląda się go z ulicy; stoi blisko Pusterla di Sant’Ambrogio, dawnej bramy miejskiej.
Bazylika Sant’Ambrogio
Święty Ambroży, biskup Mediolanu i patron miasta, założył tę bazylikę w latach 379–386 w miejscu, gdzie chowano męczenników z czasów prześladowań rzymskich. Budowla, którą widzisz dziś, jest głównie romańska, z XII wieku, a wchodzi się do niej przez długie atrium z arkadami. Dwie dzwonnice przypominają o wspólnocie podzielonej na dwie części: niższa należała do mnichów i pochodzi z IX wieku, a wyższa, po lewej, została zbudowana dla kanoników w 1144 roku.
- Złoty ołtarz wykonany w IX wieku przez Wolwiniusza, pokryty złotem i wysadzany drogimi kamieniami.
- Krypta pod ołtarzem, gdzie spoczywają szczątki Ambrożego wraz ze szczątkami męczenników Gerwazego i Protazego.
- Kolumna Diabła na placu przed kościołem: według legendy dwa otwory w marmurze wybił rogami diabeł.
Świątynia Zwycięstwa (Tempio della Vittoria)
Za absydą Sant’Ambrogio, przy Largo Agostino Gemelli, stoi pomnik mediolańczyków poległych w pierwszej wojnie światowej. Zaprojektował go Giovanni Muzio wraz z Gio Pontim i innymi architektami; odsłonięto go 4 listopada 1928 roku, a ukończono w 1930. Budowla z białego marmuru jest ośmioboczna, jej osiem boków zwrócono ku ośmiu bramom Mediolanu, a stoi w miejscu wczesnochrześcijańskiego cmentarza męczenników. Podziemne sanktuarium, rozbudowane w 1973 roku, zawiera wypisane w brązie około dziesięciu tysięcy nazwisk poległych.
- Przy wejściu brązowy posąg świętego Ambrożego depczącego grzechy, wysoki na około cztery i pół metra, dzieło rzeźbiarza Adolfa Wildta.
San Maurizio, kościół klasztorny
Przy Corso Magenta stoi kościół, którego ściany pokrywają freski z XVI wieku. San Maurizio był kościołem Monastero Maggiore, jednego z najważniejszych klasztorów benedyktynek w Mediolanie, i został odbudowany w latach 1503–1518. W środku ściana dzieli go na dwie części: przednia sala była dla wiernych, tylna dla zakonnic, które uczestniczyły we mszy przez kratę. Bernardino Luini namalował freski na ścianie działowej, a jego synowie ozdobili kaplice. W dawnym klasztorze mieści się dziś Miejskie Muzeum Archeologiczne, a kwadratową rzymską wieżę dawnego cyrku wykorzystano jako dzwonnicę kościoła.
- Organy z 1554 roku autorstwa Giovana Giacoma Antegnatiego w sali zakonnic.
Piazza Mercanti
Kilka kroków od katedry ten zamknięty plac był siedzibą władz średniowiecznego miasta. Jego głównym budynkiem jest Palazzo della Ragione, zbudowany w 1233 roku jako ratusz; płaskorzeźba na jego ścianie przedstawia Oldrada da Tresseno, urzędnika, który kazał go wznieść. Naprzeciwko stoi Loggia degli Osii, zbudowana w 1316 roku dla Mattea I Viscontiego, z balkonem, z którego władze przemawiały do ludu. Barokowy Palazzo delle Scuole Palatine i gotycka Casa Panigarola zamykają plac, a pośrodku stoi dawna studnia między dwiema kolumnami.
- Również na Palazzo della Ragione: mała płaskorzeźba lochy do połowy pokrytej wełną, scrofa semilanuta. Legenda łączy ją z nazwą miasta, Mediolanum, która miałaby oznaczać „w połowie wełna”.
Katedra w Mediolanie (Duomo di Milano)
Budowę katedry rozpoczęto w 1386 roku za arcybiskupa Antonia da Saluzzo, a prace trwały wieki. Napoleon, koronowany tu na króla Włoch, kazał w 1805 roku dokończyć fasadę, a ostatnie brązowe drzwi uroczyście otwarto dopiero w 1965 roku. Najwyższa iglica, ukończona w 1762 roku na wysokości 108,5 metra, dźwiga posąg Madonniny, symbolu miasta. Możesz wejść na tarasy na dachu, między pinakle i łuki przyporowe, by zobaczyć rzeźby z bliska. W środku linia południkowa wytyczona w posadzce od 1786 roku przez astronomów obserwatorium Brera wskazuje prawdziwe południe, według którego dawniej nastawiano zegary miasta.
- Posąg obdartego ze skóry świętego Bartłomieja dłuta Marca d’Agrate (1562) przy ołtarzu, z własną skórą przerzuconą przez ramiona.
- Małe czerwone światełko wysoko nad absydą, oznaczające miejsce, gdzie przechowywany jest gwóźdź, który według tradycji pochodzi z Krzyża.
Galeria Vittorio Emanuele II
Przeszklony pasaż między Piazza del Duomo a Piazza della Scala zaprojektował Giuseppe Mengoni, a zbudowano go w latach 1865–1877. Dwa pasaże krzyżują się w ośmiokącie pod szklaną kopułą. Wśród sklepów i kawiarni są kawiarnia Biffi, założona w 1867 roku, i sklep z kapeluszami Borsalino, działający od 1883 roku.
- Mozaiki w posadzce z herbami Turynu, Florencji, Rzymu i Mediolanu. Według tradycji trzykrotny obrót na pięcie na byku Turynu przynosi szczęście, przez co w mozaice wytarła się dziura; odnawiano ją w 2017 i ponownie w 2026 roku.
Jak zobaczyć je podczas jednego spaceru
Kolejność powyżej to kolejność spaceru. Zacznij przy Zamku Sforzów i idź do Santa Maria delle Grazie przy Corso Magenta. Stamtąd przejdź na Via Carducci do Castello Cova i dalej do Sant’Ambrogio, ze Świątynią Zwycięstwa tuż za absydą. Wróć na północ do Corso Magenta, do San Maurizio, potem idź na wschód do centrum, na Piazza Mercanti, do katedry i Galerii, i zakończ na Piazza della Scala, przed gmachem opery.
Odkryj Mediolan z World City Trail
Nasza gra miejska w Mediolanie zamienia centrum w grę na telefonie. Trasa łączy 10 przystanków, od Zamku Sforzów do Piazza della Scala, a wszystkie dziewięć miejsc z tego przewodnika to przystanki. Na każdym przystanku rozwiązujesz zagadkę i poznajesz historię, we własnym tempie.
W Mediolanie jest też samodzielny spacer po mieście i plenerowa gra escape, jeśli wolisz inny format.
Zagraj w grę miejską w Mediolanie →
Wybierz się na samodzielny spacer po Mediolanie →
Zagraj w plenerową grę escape w Mediolanie →
Fakty sprawdzone w październiku 2026.