Le Passe-Muraille to brązowy posąg mężczyzny wychodzącego z kamiennego muru na Place Marcel-Aymé, małym placu na zboczu Montmartre. Przedstawia Dutilleula, bohatera opowiadania Marcela Aymégo o urzędniku, który potrafił przechodzić przez ściany, w chwili, gdy dar go opuszcza. Wykonał go aktor Jean Marais, przyjaciel pisarza.
Le Passe-Muraille w skrócie
- Gdzie: Place Marcel-Aymé, u zbiegu rue Norvins i rue Girardon, w 18. dzielnicy, kawałek na zachód od Place du Tertre.
- Powstał: w 1989 roku, ponad 20 lat po śmierci Marcela Aymégo w 1967 roku.
- Autor: Jean Marais, gwiazda filmu „Piękna i Bestia” Jeana Cocteau, który był też malarzem i rzeźbiarzem.
- Czym jest dziś: publiczną rzeźbą wmurowaną w ścianę placu, dostępną o każdej porze i jednym z najczęściej fotografowanych miejsc na wzgórzu.
- Ile czasu: 5–10 minut, plus kolejka do zdjęć w godzinach szczytu.
Od opowiadania z lat 40. do brązu w murze
Marcel Aymé przeprowadził się do Paryża w 1923 roku i mieszkał na Montmartre od początku lat 30. aż do śmierci. „Le Passe-muraille” ukazał się po raz pierwszy w 1941 roku, a w 1943 roku dał tytuł zbiorowi opowiadań. Akcja zaczyna się pod numerem 75 bis przy rue d’Orchampt, prawdziwej ulicy na Montmartre, gdzie łagodny urzędnik Dutilleul, w binoklach i z czarną bródką, odkrywa po czterdziestce, że potrafi przechodzić przez ściany. Najpierw wykorzystuje ten dar, by doprowadzić do szału apodyktycznego szefa, potem zostaje dżentelmenem włamywaczem o pseudonimie Garou-Garou. Na końcu zakochuje się, przez pomyłkę połyka tabletki, które kiedyś przepisał mu lekarz, i traci moc w połowie muru przy rue Norvins, gdzie zostaje na zawsze. W ekranizacji z 1951 roku, „Garou-Garou, le passe-muraille”, główną rolę zagrał Bourvil.
Od 1963 roku Aymé spędził ostatnie lata życia w mieszkaniu przy rue Norvins 26, w narożnej kamienicy przy tym placu, dziś Place Marcel-Aymé 2. Plac nosi dziś jego imię, a w 1989 roku Jean Marais umieścił w murze brązowego Dutilleula, kilka kroków od ostatniego domu pisarza. Marais nadał postaci rysy przypominające samego Aymégo, więc człowiek uwięziony w murze jest jednocześnie bohaterem i jego autorem.
Na co zwrócić uwagę
- Pół postaci: figura tylko częściowo wychodzi z kamienia; z muru wystają głowa, ramiona, wyciągnięta dłoń i noga.
- Twarz: mówi się, że długa, szczupła twarz przypomina samego Marcela Aymégo.
- Błyszcząca dłoń: wyciągnięta dłoń jest wypolerowana na złoto przez turystów, którzy ją ściskają albo udają, że wyciągają mężczyznę z muru.
- Poza: jedna noga wysunięta do przodu, jakby zatrzymano go w pół kroku, dokładnie tak jak kończy się opowiadanie.
- Sam mur: figura tkwi w zwyczajnym kamiennym murze oporowym, więc łatwo przejść obok, nie zauważając jej.
Gitara Gen Paula
Opowiadanie kończy się wzruszającym szczegółem. W zimowe noce, pisze Aymé, przyjaciel Dutilleula, malarz Gen Paul, przychodzi z gitarą na rue Norvins, by pocieszyć więźnia, a nocni przechodnie słyszą stłumiony głos odpowiadający z wnętrza kamienia. Gen Paul był prawdziwym malarzem z Montmartre i przyjacielem Aymégo, więc artyści wzgórza żyją także w opowiadaniu. Dotykanie albo ściskanie brązowej dłoni to nowszy zwyczaj: niektórzy mówią, że przynosi szczęście lub spełnia życzenie, ale to tradycja turystów, a nie część opowiadania.
Wskazówki na wizytę
- Przyjdź wcześnie rano albo wieczorem: w środku dnia grupy często stoją w kolejce do zdjęcia z posągiem.
- Do zdjęcia cofnij się na drugą stronę placyku, by w kadrze zmieścić cały mur i narożną kamienicę, w której mieszkał Aymé.
- Przeczytaj opowiadanie przed wizytą: jest krótkie, zabawne i przetłumaczone na wiele języków, a posąg cieszy potem dużo bardziej.
- Uważaj na ruch: rue Norvins jest wąska i przejeżdżają tu samochody oraz turystyczne ciuchcie.
W pobliżu
- Place Dalida: placyk z brązowym popiersiem piosenkarki Dalidy, kawałek w dół rue Girardon.
- La Maison Rose: różowa narożna kawiarnia namalowana przez Maurice’a Utrilla, kilka kroków od Place Dalida wzdłuż rue de l’Abreuvoir.
- Musée de Montmartre: muzeum w najstarszym domu na Montmartre przy rue Cortot, z dawnym ogrodem Renoira, kilka minut pieszo.
- Place du Tertre: dawny wiejski plac pełen sztalug malarzy, kilka minut pieszo na wschód wzdłuż rue Norvins.
Odkryj Montmartre z World City Trail
Nasza gra miejska na Montmartre zamienia uliczki wzgórza w grę na telefonie. Trasa łączy 10 przystanków i trwa około 2 godzin, w tym około 22 minut marszu. Posąg Passe-Muraille jest jednym z przystanków, podobnie jak Ściana Miłości, Bateau-Lavoir i Place du Tertre.
Jeśli wolisz inną formę, na Montmartre jest też samodzielny spacer po mieście i plenerowa gra escape.
Zagraj w grę miejską na Montmartre →
Wybierz się na samodzielny spacer po Montmartre →
Zagraj w plenerową grę escape na Montmartre →
Fakty sprawdzone w październiku 2026.